logo
"İş Sağlığı ve Güvenliğinde Alternatif Çözümler"

DİŞ TEKNİSYENLERİNDE MESLEKİ SAĞLIK RİSKLERİ VE MESLEK HASTALIKLARI DEĞERLENDİRME FORMU

 

1-)Çalışma ortamınızda sağlığınızı olumsuz etkileyebilecek ne gibi riskler var biliyor musunuz?

Diş teknisyenliği ‘Ağır ve Tehlikeli İşler’ kapsamında yer almaktadır. Metal tozları, kimyasal tozlar, alerjenlere maruziyet, gürültü maruziyeti, titreşim maruziyeti gibi riskler bulunmaktadır.

2-) Bu riskler diş protez üretiminin hangi aşamalarında, ne gibi toz veya kimyasallara maruziyete bağlı ortaya çıkıyor biliyor musunuz?

Alçı dökümü; alçı tozu (alerjik reaksiyon ve ciltte tahriş edici etki)Modelaj; Mum dumanı

Rövetman alma ve Metal döküm; Slika ve alçı tozu, solventler, mineral asitler

Metal tesfiye; Kullanılan alaşım içindeki ince metal tozları (Krom, nikel, kobalt, berilyum, molibden, slika, bor, demir vs.) titreşim, gürültü

Kumlama ve Cilalama; Slika tozu, cila ve alçı tozu, gürültü

Porselen kaplama: Alüminyum slikat, alüminyum hidrat ve slika

Bitim aşaması (Akril parlatması ve alçı-alkol cilalaması) Akril plastik tozu ve pomza tozu

3-)Sağlığınızı olumsuz etkileyebilecek bu riskler hakkında bilgilendirildiniz mi?

4-)Diş teknisyenlerinde hangi mesleki hastalıklar görülüyor biliyor musunuz?

Solunum sistemi Hastalıkları : Silikozis, Berilyozis, Ağır metal akciğer hastalığı, İnert (afibrojenik) toz pnömokonyozları (siderozis), ‘Diş teknisyenleri pnömokonyozu’, Mesleki astım

Cilt ve Göz Hastalıkları

Kas-İskelet Sistemi Hastalıkları

İşitme Kayıpları

Titreşime bağlı periferik sinir hastalıkları

Koku alma fonksiyonunda bozukluklar

Kanserojen riskler (krom, nikel, berilyum) Akciğer kanseri (Kristal slika)

5-) Çalışma ortamınızda sağlığınızı olumsuz etkileyebilecek maruziyetlere karşı ne gibi önlemler alınması gerekiyor, sizin çalışma ortamınızda bu önlemlerin hangileri alınmış durumda?

Kişisel koruyucu önlemler (maske, vakumlu masa, göz ve işitme koruyucuları, eldiven) var mı? Varsa ne ölçüde kullanıyorsunuz?

Ortam havalandırması (aspiratör veya klima) var mı? Varsa ne ölçüde kullanılıyor?

Havalandırma teknik donanımı uzman kişilerce kontrol ediliyor mu?

Ortamdaki toz oranı ölçümü yapılıyor mu? Sonuçları sizlerle paylaşılıyor mu?

Çalışma ortamının gürültü haritası var mı, kişisel gürültü maruziyeti ölçümü yapıldı mı?

6-) Karşılaşabileceğiniz sağlık problemlerini hastalığa dönüşmeden tespit etme amaçlı ne gibi sağlık kontrolleri gerekiyor biliyor musunuz? Bu kontroller düzenli olarak yapılıyor mu?

İş yeri hekimince yıllık düzenli sağlık kontrolü yapılması gereklidir. Şikâyetleriniz ve fizik muayene bulguları doğrultusunda gerekeli tetkikler yapılmalıdır.

Örneğin; solunumsal şikâyetler olması durumunda akciğer grafisi ile pnömokonyozlar açısından değerlendirilmesi ve yıllık takibe alınması, gereğinde solunum fonksiyon testi, 6 dakika yürüme testi, arter kan gazı gibi düşünülen akciğer atolojisine özgü tetkikler yapılmalıdır.

7-) Mesleki maruziyete bağlı oluşabilecek solunumsal problemlerde ne gibi belirtiler ortaya çıkar, biliyor musunuz? Bu belirtiler sizde var mı?

NEFES DARLIĞI

Yaşıtlarınıza göre düz yolda nefes darlığı olur mu? …………………………………………………………………..

Yokuş çıkarken nefes darlığı olur mu? ………………………………………………………………………………………

Hiç durmadan kat kat çıkabiliyorsunuz 1-2 ……. , 2-3 ……. , 3-4 …….. , 4’ten fazla ………

ÖKSÜRÜK

Sabahları öksürür müsünüz? …………………………………………………………………………………………………….

Gün boyu veya gece öksürür müsünüz? …………………………………………………………………………………..

Yılın en az 3 ayındaki günlerinde öksürür müsünüz? ………………………………………………………………..

Bu şekilde öksürüğünüz kaç yıldır var? 2 yıldan az ……….. , 2-5 yıl …………. , 5 yıldan fazla ……….

Haftanın belli günlerinde öksürüğünüzde artış olur mu? ………………………………………………………….

Yılın belli dönemlerinde öksürüğünüz artar mı? ……………………………………………………………………….

BALGAM

Sabahları balgam çıkarıyor musunuz ? ………………………………………………………………………………………

Gün boyu veya gece balgam çıkarıyor musunuz? ……………………………………………………………………..

Yılın en az 3 ayındaki günlerin çoğunda balgam çıkarıyor musunuz? ………………………………………..

Kaç yıldır balgam çıkarıyorsunuz? 2 yıldan az ……….. , 2-5 yıl …………. , 5 yıldan fazla …………

KANLI BALGAM (HEMOPTİZİ)

Hiç kan tükürdünüz mü? ………………………………………………………………………………………………………….

Ne zaman? Nasıl? Ne kadar? …………………………………………………………………………………………………..

HIŞILTILI SOLUNUM (WHEEZING)

Hiç hışıltılı bir şekilde soluğunuz olur mu? ……………………………………………………………………………….

Hışıltılı solunumla birlikte hiç nefes darlığı atağı geçirdiniz mi? ……………………………………………….

Hiç göğüste sıkıntılı solunum hissiniz oldu mu? ……………………………………………………………………….

İlk hışıltılı solunumu kaç yaşında duydunuz? …………………………………………………………………………..

Hışıltılı solunumunuz ne zaman olur? Her gün ………………………, Her gece……………………….,

Haftada birkaç defa…………… , Ayda birkeç defa ……………… , Yılda birkaç defa …………

Haftanın belli günlerinde hışıltılı solunumunuz artar mı? ……………… Hangi gün……………………….

(EK-4: Türk Toraks Derneği Mesleki ve Çevresel Akciğer Hastalıklarını Değerlendirme Formundan yararlanılmıştır)

Kaynaklar:

- Solunum Sistemi ve Hastalıkları (Özlü-Metintaş-Karadağ-Kaya) Cilt 2, Asbest Dışı Pnömokonyozlar – Dr. İbrahim Akkurt)

- Diş Teknisyenlerinde Mesleki Maruziyet ve Pnömokonyoz Riski – Dr. Senem Karabıyık (Uzmanlık Tezi-2008)

- Mesleki ve Çevresel Akciğer Hastalıklarını Değerlendirme Formu – Türk Toraks Derneği

- Diş Teknisyenlerinin Riskleri – Mesleki Sağlık ve Güvenlik Dergisi 42. Sayı, Çalışma Dünyası: Diş Laboratuvar Teknisyenleri Sf:45 , Çeviri: Dr. Ercan Duman

- 07/12/2005 tarihinde resmi gazetede yayınlanan ‘Diş Protez Laboratuvarları Yönetmeliği’

- 23.03.2009 da Sağlık Bakanlığı Tedavi Hizmetleri Genel Müdürlüğü’nden diş protez laboratuvarları denetlemeleri hususunda valilik genelgesi

Coşkun Canıvar

İstanbul İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi

 
DİŞ TEKNİSYENLERİNDE MESLEKİ SAĞLIK RİSKLERİ VE MESLEK HASTALIKLARI DEĞERLENDİRME FORMU