logo
"İş Sağlığı ve Güvenliğinde Alternatif Çözümler"

İŞÇİLERİN MESLEK HASTALIKLARINDAN ASTIM

http://www.toraks.org.tr/userfiles/file/02_Astimla_yasam.pdf

Hava yolları, ağız ve burundan başlar, nefes borusu ile devam eder.

Nefes borusu akciğerlerde sağ ve sol olmak uzere iki ana dala(bronşa)

ayrıldıktan sonra bir ağacın dalları gibi gittikce incelen dalcıklara bolunur.

Bu dalcıkların sonunda da havadan gelen oksijenin kana, kirli kandaki

karbondioksitin de havaya gectiği hava kesecikleri vardır.

Astım, hava yollarının daralması ile kendini gosteren ve ataklar

(krizler) halinde gelen bir hastalıktır. Hastalar ataklar arasında

kendilerini iyi hissederler. Astımda hava yollarında mikrobik olmayan

bir iltihap vardır. Bu nedenle hava yolu duvarı şiş ve odemlidir.

Bu durum akciğerlerin uyaranlara aşırı duyarlı olmasına neden olur. Toz, duman, koku gibi uyaranlar ile hemen oksuruk,

nefes darlığı ve goğuste baskı hissi gibi yakınmalar ortaya cıkar. Krizde hava yollarını saran kaslar kasılır, odem ve şişlik artar,

ilerleyen iltihapla birlikte hava yolu duvarı kalınlaşır. Hava yollarındaki salgı bezlerinden kıvamlı bir mukus (ifrazat-balgam)

salınır. Tum bunlar hava yollarını onemli olcude daraltır ve havanın akciğerlere girip cıkması engellenir. Bu durum, artan oksuruk,

nefes darlığı, hırıltı, hışıltı ile kendini gostermektedir.

 

ASTIMIN BELİTİLERİ

Hava yollarında daralma olduğunda;

• oksuruk (genellikle kuru),

• nefes darlığı,

• goğuste baskı hissi ve

• hırıltılı - hışıltılı solunum gibi belirtiler meydana gelir.

Bu belirtilerden herhangi biri veya birkacı birarada bulunabilir. Bu belirtiler sadece astıma ozgu değildir, başka hastalıklarda da

olabilir. Ancak aşağıda sayılan ozelliklerle birlikte olduklarında astım acısından onem taşımaktadırlar:

Belirtiler;

• Tekrarlayıcı olup nobetler halinde gelirler,

• Genellikle gece veya sabaha karşı ortaya cıkarlar,

• Kendiliğinden veya ilaclar ile duzelirler,

• Mevsimsel değişiklik gosterebilirler.

Kişiye ve duruma gore değişik etkenler belirtilerin ortaya cıkmasınaneden olabilirler.

ASTM RİSK FAKTÖRLERİ

Astım hastalığının ortaya cıkmasında rol oynayan etkenlere risk faktorleri denir. Toplumda, astımın nicin bazı kişilerde ortaya

cıktığı, bazılarında ise gorulmediği bu risk faktorleri ile acıklanabilmektedir. Aşağıdaki risk faktorlerine sahip olunması, kişide

astım gorulme olasılığını arttırır. Bu faktorler, kişisel ve cevresel olabilirler:

a) Kişisel risk faktorleri: Kalıtım (genetik yapı, irsiyet), cinsiyet ve şişmanlık gibi bireyin kendisine ve ailesine ait faktorlerdir.

• Anne ya da babadan birisinde astım varsa cocukta astım olma olasılığı 1/3 iken, her iki ebeveynin astımlı olması durumunda

cocuğun astım olma olasılığı 2/3’lere cıkar.

•Şişman kişlerde var olan bazı hormon benzeri maddelerin hava yolu fonksiyonunu etkileyebileceğ ve astı gelişe olasılığını

arttrıabileceğ gosterilmişir.

•Erkek cinsiyet, cocuklarda astı icin bir risk faktorudur Astım puberteden once erkek cocuklarda kızlara gore 2 kat

daha fazla gorulmektedir. Ancak cocuklar buyudukce cinsiyetler arasındaki fark azalır, hatta erişkin yaş grubunda

kadınlarda astım daha sıktır.

b) Cevresel risk faktorleri: Cevremizde bulunan ve sık karşılaştığımız bazı etkenler, genetik olarak yatkın olan kişilerde astımın

ortaya cıkmasında ve hastalığın ağırlığı uzerinde onemli rol oynarlar.

• Bunlar arasında ev tozları, polenler, kuf mantarları gibi hava yoluyla gelen allerjenler yanı sıra, tekrarlayan akciğer

enfeksiyonları, mesleksel uyaranlar, sigara dumanı, ilaclar, ev ici/ dışı hava kirliliği ve beslenme sayılabilir.

• Ciftcilik ve ziraat işleri, boyacılık (sprey kullanılarak yapılan boyacılık dahil), temizleme işleri ve plastik uretimi gibi iş

kollarında astım sık gorulur. Mesleksel astım, maruziyet başladıktan aylar ya da yıllar sonra ortaya cıkar. Ozellikle

allerjik bireylerde ve sigara icenlerde ortaya cıkma riski daha fazladır.

• Gebelikte sigara icen annelerin cocuklarında ilk bir yıl icinde hışıltılı solunum ile seyreden hastalık gelişme riski 4 kat

fazladır.

• Hava kirliliği olan bolgelerde buyuyen cocukların akciğer fonksiyonlarının azaldığı bilinmektedir. Ancak hava kirliliğinin

direkt olarak cocuk ve erişkinde astım gelişimini arttırdığına dair kesin kanıtlar yoktur.

• Beslenmenin ve ozellikle anne sutunun astımla bağlantısı cok araştırılmıştır. Anne sutu alan cocukların inek sutu veya soya

proteini alan cocuklara gore daha az hışıltılı solunum yolu hastalığına yakalandığı ortaya konmuştur.

kaplanabilir

 

KAYNAK : http://www.toraks.org.tr/

 
İŞÇİLERİN MESLEK HASTALIKLARINDAN ASTIM